Inleiding
Heb je al één of meerdere fretten en wil je er graag een fret bij? Dan wil het nog niet zo snel zeggen dat je fret(ten) dat ook met je eens zijn of is. Voordat je over een extra fret gaat nadenken is het daarom belangrijk om zo goed mogelijk in te schatten of een koppelpoging met je (fret)ten zal slagen of niet en of dit de gezondheid van je fret ten goede zal komen. Het koppelen van fretten is niet gemakkelijk en een koppelpoging behoort in één keer vlekkeloos te verlopen om tot een goed resultaat te komen. Methodes om fretten aan elkaar te wennen (wat nog vaak op andere websites staat) kun je maar beter niet opvolgen. Een 'geforceerd samenleven' situatie is wat je dan creëert. Zonder dat dit voor de eigenaar zichtbaar hoeft te zijn kan dit jaar in jaar uit een hoop stress in je groep vormen en voor medische problemen zorgen.
Checklist
Heb je één fret?:
- Hoelang zit je fret al alleen? Wanneer dit langer dan een paar maanden is, is de kans groot dat je fret liever solitair wil blijven leven en geen andere fretten meer zal tolereren. En ook wanneer dit wel gebeurt kun je je afvragen: heeft je fret echt behoefte aan een maatje?
Vragen voor zowel één als meerdere fretten
- Wat is het geslacht van je fret(ten)? Een ram staat vaak meer open voor andere fretten en wordt minder snel solitair dan een moertje, die over het algemeen ook wat territorialer zijn ingesteld in koppels of groepen. Daarnaast is de combinatie ram en moer samen laten opgroeien en dan een derde (en wellicht zelfs vierde) fret erbij koppelen in mijn ervaringen niet altijd succesvol. Het zal niet de eerste keer zijn dat ik hoor dat een ram plus moer combinatie die samen opgroeid elkaar 'beschermd' bij een koppelpoging met een derde fret.
- Hoe jonger hoe gemakkelijk het koppelen is. Pups zijn vaak de uitzondering op de regel. Sommige volwassen fretten tolereren alleen maar pups, gezien deze minder bedreiging vormen. Wanneer mogelijk probeer dan een fret te koppelen van ongeveer dezelfde leeftijd. Zijn je fretten ouder dan vijf jaar? Koppel dan niet meer met pups! Fretten ouder dan vijf jaar ondervinden hier dusdanig veel stress van dat ze zelfs kunnen overlijden, vaak ten gevolge van medische problemen die spontaan komen opzetten als gevolg van de stress. Bij onwetenden kost het niet inlezen zo nog altijd geregeld het leven van een fret.
- Heb je volwassen fretten? Dan is het belangrijk dat zij geholpen zijn voordat je aan een koppelpoging begint.
- Wat voor karakters hebben je fretten? Denk je dat zij open staan voor een andere fret? Zo ja voor welk geslacht?
- Is je groep gelijk aan of groter dan vier fretten? Haal er dan geen extra fret bij tenzij je een nieuwe groep begint. Koppel nooit te grote groepen en hou nooit meer dan vier fretten in één groep. Dit aantal is nog maar sinds ong. 2010 bekend en bepaald vanuit ervaringen van zeer ervaren fretteneigenaren en een medisch specialist. Ondanks dat het bij uitzondering in verhalen goed kan gaan of lijkt te gaan, kennen zij de gevolgen soms maar al te goed.
Zijn je volwassen fretten geschikt voor pups?
Pups zijn zeer makkelijk te koppelen doordat zij heel vrolijk en onbezonnen in de wereld staan, mits zij onder de juiste omstandigheden zijn aangeschaft (zie aanschaf pup). Ze vinden bijna alles leuk en interessant en zo niet zijn ze verlegen en angstig maar ze zullen nooit in de aanval gaan, en daarmee vormen zij weinig bedreiging voor volwassen fretten. Zij moeten echter wel opgewassen zijn en open staan voor de enorme stoot energie van een pup. Zijn ze nog speels genoeg? Ook wanneer je dit denkt kan het uiteindelijk nog zo zijn dat je onjuist hebt ingeschat hoeveel energie een pup wel niet heeft, dus ga ervan uit dat je zelf veel afleiding moet vormen. Heb je hier genoeg tijd voor? Zijn je fretten niet angstig aangelegd of gevoelig voor stress?
Jonge rammen hebben vaak last van hun hormonen, soms zelfs als zij niet in de puberteit zitten. De één soms erger dan de ander en het kan ook mogelijk zijn dat de jonge ram daardoor al een hormoonimplantaat heeft gekregen of eerder dan 9 maanden gecastreerd is. Je kunt ook besluiten dit alsnog te doen wanneer je een eigenaar treft die hier nog niet over heeft nagedacht. Van zichzelf is het koppelen met rammen, wegens dat zij minder territoriaal zijn, makkelijker. Echter zullen met name jonge rammen in hun puberteit willen opboksen tegen andere fretten, dus de andere partij moet op dat moment tegen een stootje kunnen. Wordt dit 'stootje' te hevig? Ga dan nadenken over een hormoonimplantaat of castratie (zie medisch).
Heb je nog nooit pups gehad? Vergeet dan niet dat het houden van pups meer ervaring vergt. Lees opvoeding en aanschaf pup goed door.
Het uitkiezen van een maatje
Neem altijd je fretten mee om te kijken of het klikt! Neem, met bovenstaande informatie in je achterhoofd, belangrijke beslissingen en aanschaf volwassen fret en/of pup door.
Het koppelen van fretten
Omdat een fret van nature een solitair dier is, is een andere fret in zijn of haar territorium vaak één van de grootste stressfactoren in het leven van een fret. Fretten die alleen zijn opgegroeid of al een tijd met tevredenheid alleen zitten kun je beter alleen laten. Kijk hierboven voor meer informatie of het mogelijk is om jouw fretten te gaan koppelen.
Laat alleen fretten met elkaar samenleven die per direct goed met elkaar overweg kunnen en weet hierbij goed hoe een fret behoort te reageren. Fretten geven vaak tekenen die niet begrepen worden of niet serieus genoeg genomen worden, waardoor je een geforceerd samenleven situatie creëert zonder dit wellicht zelf door te hebben. Dit heeft grote gevolgen voor de gezondheid van je fret(ten). In het meest extreme geval kunnen je fretten letterlijk doodziek worden van geforceerd samenleven met andere fretten als zij elkaar niet mogen. Soms zijn die tekenen voor ons mensen niet eens duidelijk zichtbaar, maar dienen de gevolgen zich pas later aan. Het koppelen van fretten is daarom niet gemakkelijk en zonder risico voor het verdere leven van de fret.
Vrij veel informatie op deze pagina zijn gebasseerd op nieuwe ervaringen, zoals wel vaker in de frettenwereld. Het is dus mogelijk dat je op websites nog allerlei foefjes leest om fretten toch te koppelen. Uiteraard zou al deze informatie niet plaatsen als ik deze ervaringen niet zou delen na de gevolgen in de praktijk te hebben gezien. Neem de waarschuwingen daarom echt serieus!
Voorzorgsmaatregelen
Om het koppelen zo vlekkeloos als mogelijk te laten verlopen is het strikt noodzakelijk om alles in één keer goed aan te pakken. Je kunt de volgende voorzorgsmaatregelen nemen:
- Verreweg de belangrijkste: laat de fretten tezamen loslopen in een voor beide partijen onbekende ruimte of één waar zij nauwelijks komen, zo voorkom je dat de signalen die je fretten afgeven worden beïnvloed door territoriaal gedrag en krijg je een 'eerlijk resultaat'. Een goede optie is de badkamer. Deze heeft meestal weinig spullen en meubels, geen vreemde hoeken of gaten en is makkelijk schoon te houden. Bij de meeste eigenaren zijn fretten er nog nooit geweest dus ideaal als onbekende ruimte.
- Leg een doek met de geur van de nieuwe fret neer voor je fret(ten) zodat er rustig aan geroken kan worden, zonder dat het geurtje wegloopt.
- Zet je gedachten even op 0 in het belang van alle fretten wanneer je op de gedragingen tijdens het koppelen let. Voor eigenaren is het vaak lastig om weer afstand te doen van het idee om fretten samen te houden. Je hebt een fretje op het oog bij bijvoorbeeld een opvang en gaat langs op te kijken of het klikt, waarbij je natuurlijk ook al reiskosten maakt wat voor velen ook mee zal spelen. Jij bent al verliefd... Nu je fret nog. Dan is het ontzettend lastig om weer zonder het fretje naar huis te gaan waar je op verliefd werd als je eigen fret toch anders beslist. Probeer dit toch te doen en de kern van het verhaal en het (hopelijk) gelukkige en gezonde leven van je huidige fret(ten) boven je emoties te plaatsen.
- Hou fretten die je meeneemt om te kijken of het klikt altijd gescheiden in een aparte reismand. In principe klopt het dat als het klikt ze ook direct samen in de reismand zouden moeten kunnen, maar het zal je maar gebeuren dat zich tijdens de stressvolle terugreis ineens iets voordoet wat eerder nog niet gebeurde...
- Indien je een pup gaat halen die geen bijvoeding kreeg of slechte voeding kreeg zet dan twee voerbakjes neer de eerste paar dagen, om voedselnijd te voorkomen.
Wanneer is een koppelpoging mislukt?
Wees altijd bedacht op fretten die niet goed op elkaar gaan reageren en sta dus altijd paraat om direct in te grijpen als nodig!
Wees met name bij eigen fretten op eigen terrein bedacht op een territoriale reactie (vandaar voorzorgsmaatregel 1). Het kan wanneer een eigen fret erg territoriaal is voor mensen lijken alsof een fret de partner of groep 'beschermd', maar ook de nieuwe fret kan een hevige territoriale reactie geven die vanwege het verlies van territorium op dat moment zich meer uit in de ogen van mensen als extreme bangheid en daardoor vaak een aanval ter bescherming van zichzelf.
Is één van de fretten te gefixeerd op een andere voor hem/haar nieuwe fret? Ook dan is dit geen geslaagde koppelpoging. Deze fixatie op de andere fret kan zijn het bij het willen ruiken aan de andere fret, te lang achter de fret aan blijven lopen terwijl deze al heeft laten weten dit niet meer leuk te vinden (vandaar voorzorgsmaatregel 2), tot aan het direct aanvallen van een andere fret.
Wees eerlijk in je reactie (voorzorgsmaatregel 3) en erken als het niet gaat!
Wat is een geslaagde koppelpoging?
Een geslaagde koppeling moet er één zijn waarbij beide fretten direct goed met elkaar overweg kunnen en een gezonde interesse tonen in elkaar. Ze moeten naast interesse in de andere fret niet te gefixeerd zijn op de ander en ook weer hun eigen weg volgen. Als een fret gefocust blijft op de andere fret en zich ook niet meer laat afleiden is dit een slecht teken. Uiteraard zijn bijten/aanvallen, piepen of angst ook geen goede tekenen. Willen spelen en wellicht zelfs mokken wel. De andere partij moet op zijn/haar beurt weer niet bang worden door het speelgedrag van de ander.
Bij een geslaagde koppeling kun je de koppelpoging voortzetten (evt. na de terugreis dus) in de standaard losloopruimte die je hebt om te kijken of dit nog eventuele reacties losmaakt. Let uiteraard daarna ook in de kooi op eventuele reacties. Wanneer de fretten bij elkaar slapen is dit zeker een goed teken, maar uiteraard moeten er wanneer zij wakker zijn geen signalen zijn van stress (zie gedrag). Dit geldt overigens minder voor pups die in een puberale fase van hun leven kunnen zitten. Als er in de kooi nog eens geblazen of 'flink' gestoeid wordt is dit vrij normaal, terwijl dit voor volwassen fretten zeker niet zo is.
Let naast bovenstaande informatie ook op tekenen van stress bij je fret(ten) ná het koppelen! Deze vind je onder gedrag. Vergeet niet dat de nieuwe fret(ten) ook stress symptomen kunnen hebben door de verhuizing.
Geforceerd samenleven
Voor ervaren eigenaren is een onjuiste koppeling voortzetten een veelgeziene oorzaak van stressklachten (zie gedrag). Het negeren van een niet zeer geslaagde koppeling resulteer in het zogenaamde 'geforceerd samenleven' en dagelijkse stress. Deze stress is voor ons niet zichtbaar maar uit zich op latere leeftijd vaak in (waarvan geregeld zeer ernstige of zelfs dodelijke) medische problemen.
Pups onderling koppelen
Ben je verschillende pups (onder de 'vruchtbare' periode, bij rammen vanaf december en bij moertjes vanaf hun eerstvolgende voorjaar) aan het koppelen? Dan heb je te maken met flink wat uitzonderingen. Het koppelen van pups die niet in de puberteit zitten zal beduidend gemakkelijker verlopen en is minder risicovol dan het koppelen met volwassen fretten. Je kunt er vanuit gaan dat de pups het reuzeleuk zullen vinden om een nieuw speelmaatje te hebben. Dit wil echter niet zeggen dat hun karakters op de lange termijn een goede combinatie vormen. Wees dus bedacht op het verschil van karakters waarmee je te maken hebt en probeer hierin alvast in de toekomst te denken hoe de karakters zich zullen vormen en of deze dan goed zullen klikken.
Zoeken
Zoeken binnen deze site
Wat staat waar?
Wat is een fret?
Introductie v/d fret
Frettenfeitjes
Misverstanden
Ben jij geschikt voor fretten?
Algemeen
Huisvesting
Verzorging
Opvoeding
Gedrag
Medisch
Voeding
∠ Natuurlijke rauwe voeding
∠ Frettenbrokken
Reizen en vakanties
Fretten met andere dieren
Activiteiten met je fret
Overleden maatje
Frunzen
Veelgestelde vragen
Aanschaf
Voorbereidingen
Belangrijke beslissingen
Aanschaf volwassen fret
Aanschaf pup
Aanschaf maatje
Ervaren
Frettenkleuren
Voortplanting en fok
Fretteren